¡Energy Lounge!: kunst en de energietransitie

Kunst kan nieuwe manieren bieden om over complexe maatschappelijke uitdagingen te praten. Met ¡Energy Lounge! brengt curator Sayoko Matsutani kunst, wetenschap en het publiek samen om samen met studenten van Academie Minerva het thema energietransitie te verkennen. Het project loopt van 16 maart tot en met 19 juni 2026 bij ROAM op de Zernike Campus en maakt deel uit van het Off-course-programma van Minerva.

Openingstijden: dinsdag en donderdag, van 12.00 tot 14.00 uur (2 april – 18 juni)

In gesprek met Sayoko Matsutani (Pine Valley Contemporary)

Kunst als brug tussen wetenschap en samenleving

Matsutani heeft als curator in verschillende Europese contexten gewerkt. Voordat ze twee jaar geleden naar Groningen verhuisde, verbleef ze vijf jaar in het Verenigd Koninkrijk en werkte ze later in Duinkerken (FR) voor de regionale organisatie voor hedendaagse kunst FRAC, waar ze tentoonstellingen ontwikkelde die Europese kunstpraktijken met elkaar verbonden. In Groningen heeft ze verschillende projecten opgezet rond het snijvlak van kunst en energietransitie, in samenwerking met partners zoals de Rijksuniversiteit Groningen, het Groninger Museum en de gemeente Groningen.

“De energietransitie wordt vaak besproken door overheden, wetenschappers of het bedrijfsleven,” legt Matsutani uit. “Maar bij deze transitie zijn ook individuen en gemeenschappen betrokken. Iedereen speelt een rol in deze shift.” Met dit project, in samenwerking met de Gemeente Groningen, helpt kunst om het gesprek toegankelijker te maken. “Kunstenaars kunnen complexe thema’s vertalen en ze koppelen aan alledaagse ervaringen. Kunst kan mensen aanspreken die zich normaal gesproken misschien niet met wetenschappelijke of beleidsdiscussies bezighouden.”

Van artefacten tot gesprekken

Het eerste deel van het project richt zich op voorwerpen en materialen die verband houden met energieonderzoek. Technische artefacten uit laboratoria en onderzoekscentra in Zernike worden in de tentoonstelling getoond, naast visueel materiaal zoals fotopanelen uit de collectie van het Universiteitsmuseum. Deze voorwerpen, gepresenteerd als een ‘Cabinet of Curiosities’, nodigen bezoekers uit om na te denken over hoe wetenschappelijk materiaal in een artistieke context opnieuw kan worden geïnterpreteerd.

In de volgende fase van het project verschuift de focus van tentoonstelling naar interactie. Geïnspireerd door de installatie Marx Lounge van kunstenaar Alfredo Jaar is de ruimte van ROAM ontworpen als een informele ontmoetingsplaats waar bezoekers, studenten en experts kunnen samenkomen, praten en perspectieven op energie en duurzaamheid kunnen delen.

Leren door samenwerking

Voor studenten van Academie Minerva biedt het project de kans om te ontdekken hoe artistieke praktijk en maatschappelijke betrokkenheid met elkaar kunnen worden verbonden. Studenten organiseren gesprekken, nodigen mensen uit hun eigen netwerken uit en verzamelen persoonlijke verhalen over energie, duurzaamheid en het dagelijks leven. Deze interacties vormen de basis voor artistieke uitingen zoals podcasts, soundscapes en nieuwe kunstwerken.

Ook bezoekers worden uitgenodigd om een bijdrage te leveren. Ze kunnen voorwerpen, opnames of verhalen meebrengen die verband houden met energie in hun eigen omgeving, van het geluid van wind of regen tot stemmen, voetstappen of lokale landschappen. “De interactieve aanpak zelf wordt onderdeel van het kunstwerk”, zegt Matsutani.

Door dit proces leren studenten hoe ze contact kunnen maken met het publiek, kunnen samenwerken met organisaties en interdisciplinair kunnen werken, vaardigheden die steeds belangrijker worden voor kunstenaars die in de hedendaagse samenleving werkzaam zijn.

Vooruitblik

Het project culmineert in het New Energy Forum op 18 juni, georganiseerd door Entrance, waar de resultaten van de samenwerking worden gepresenteerd.